چگونه سکههای بانکی و غیربانکی را تشخیص دهیم؟ ۱۰ راهکار عالی!
سکه های بانکی و غیر بانکی! کدام یک را بخریم؟ این سوالی است که اکثر سرمایه گذاران از ما میپرسند و حقیقتا پاسخش بسیار مفصل است. چون سکههای بانکی و غیر بانکی دو گزینه خاص برای سرمایه گذاری هستند که تفاوتهای عمدهای با یکدیگر دارند. پس برای خرید هر یک، باید تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی را بدانید و آنها را از جوانب مختلف با یکدیگر مورد مقایسه قرار دهید.
اما شما نیاز نیست کاری انجام دهید! چون در این مطلب ما این کار را انجام داده و سیر تا پیاز تفاوتهای این دو نوع سکه و روش تشخیص و شناسایی آنها از یکدیگر را برایتان بیان میکنیم، پس اگر شما هم میان انتخاب سکه بانکی و غیر بانکی دو به شک هستید، با مجله گالری طلای امامی همراه باشید.

سکه بانکی چیست؟
حقیقتا اگر از ما بپرسید معتبرترین سکه برای سرمایه گذاری کدام است میگوییم: سکه بانکی! سکههای بانکی سکههایی هستند که تحت نظر دولت و با روشی متفاوت از سکههای دیگر تولید خواهند شد و بالاترین اعتبار ممکن را دارند. این سکهها با عیار ۲۱ و خلوص بالا ضرب شده و از فرمولاسیون و استاندارد خاص و ویژهای برای ساخت آنها استفاده میشود. به همین دلیل اصالت بالایی دارند و مطمئنترین گزینه میان سکههای موجود در بازار هستند. در کشورمان ایران، سکههای بانکی مستقیما توسط بانک مرکزی تولید میشوند، پس افراد نمیتوانند به صورت شخصی اقدام به ساخت چنین سکههایی کنند. در واقع ساخت سکههای بانکی توسط اشخاص، جرم شناخته میشود و مجازات قانونی خواهد داشت.
همچنین سکههای بانکی معمولا دارای هولوگرام و بسته بندی خاصی هستند که سبب میشود اعتبار آنها بیشتر شود. سکههای بانکی به علت اعتبار بالا، در سطح جهانی نیز تقاضای بیشتری دارند و برای سرمایه گذاریهای بزرگ گزینهای ایده آل و مطمئن هستند. حال قطعا تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی تا همینجای توضیحاتمان نیز کاملا محسوس است و میتوان حدس زد که چرا سکههای بانکی تا این اندازه پرطرفدارتر از سکههای غیر بانکی هستند.
معرفی انواع سکه بانکی در بازار ایران
خوب، حالا حتما دوست دارید بدانید در بازار ایران چند نوع سکه بانکی داریم و اصلا کدام یک از سکههایی که در بازار میبینید جز سکههای بانکی به حساب میآیند. پس در زیر انواع مختلف سکههای تولید شده توسط بانک مرکزی را درج کردهایم:
- سکههای کوچک و گرمی
- نیم سکه
- تمام سکههای بهار آزادی
- ربع سکه
- سکههای امامی قدیمی یا جدید
این هم از انواع سکههای بانکی که باید آنها را بشناسید، حال در میان این سکهها، سکههای بهار آزادی و امامی بیشترین متقاضی را برای خرید دارند. چون وزن بالاتری داشته و اعتبار آنها نیز بیشتر است. البته گفتنی است که افراد با سرمایه محدود، معمولا به سراغ ربع سکه یا نیم سکه بانکی نیز میروند و این دسته از سکهها را برای سرمایه گذاری انتخاب میکنند.
سکه غیر بانکی چیست؟
سکههای غیر بانکی هم همانگونه که از نامشان پیداست، توسط بانکها تولید نمیشوند. در واقع بیشتر کارگاههای طلاسازی و مراکز شخصی هستند که به تولید این مدل سکهها میپردازند و در واقع میتوان گفت که دولت و بانک مرکزی نظارتی بر روی آنها ندارند. این سکهها انواع بسیار متنوعی داشته و در ابعاد و وزنهای مختلفی تولید میشوند. سکههای غیر بانکی گرچه که از طلا ساخته میشوند اما اعتبار و اصالت سکههای بانکی را ندارند و به همین دلیل کمتر مورد انتخاب سرمایه گذاران قرار میگیرند. اما اگر این سکهها نیز در کارگاههای معتبر تولید شوند و تقلبی نباشند، میتوان اقدام به خریداری آنها کرد و مهم عیار و اصالت آنهاست.
انواع سکه غیر بانکی
تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی، دقیقا همینجاست که بیشتر به چشم میآید، چون ما انواع مشخصی از سکههای بانکی را در بازار داریم، اما سکههای غیر بانکی نوع کاملا مشخص شدهای ندارند. در واقع سکههای غیر بانکی نیز انواع متنوعی دارند، اما چون امکان ضرب آنها به هر شکل و با هر وزن و عیاری وجود دارد، آنقدر گوناگوناند که نمیتوان انواع این سکهها را به طور دقیقی طبقه بندی کرد.
اما یکی از رایجترین و محبوبترین مدلهای سکه غیر بانکی، سکههای پارسیان میباشند که قطعا نام آنها به گوشتان خورده است. سکههای پارسیان معمولا سبک و کم وزن هستند و برای پس انداز و سرمایه گذاریهای کوچک مورد استفاده قرار میگیرند. انواع ربع سکه، تمام سکه و نیم سکههای غیر بانکی نیز داریم که به صورت غیر رسمی تولید میشوند و عیارهای مختلفی دارند.
۱۰ تفاوت اساسی سکه های بانکی و غیر بانکی
و خوب، حالا نوبت آن است که ۱۰ تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی را برایتان بگوییم، تا بتوانید میان آنها گزینه مناسبتر را انتخاب کنید:
۱_ عیار سکههای بانکی بالاتر است.
سکههای بانکی با عیار ۲۱ تولید میشوند و میتوان گفت که در میان تمام سکههای موجود در بازار، بالاترین عیار را دارند. اما سکههای غیر بانکی در اکثر مواقع عیار چندان بالایی ندارند و عیار هر مدل آنها ممکن است کاملا متفاوت باشد. در نتیجه میتوان گفت که درصد خلوص سکههای بانکی از سکههای غیر بانکی بالاتر است.
۲_ قیمت سکههای بانکی بالاتر است.
وقتی سکههای بانکی عیار بالاتری دارند به این معنی است که ارزش آنها بیشتر است و طبیعی است که قیمت آنها نیز نسبت به سکههای غیر بانکی بالاتر باشد.
۳_ سکههای بانکی بسته بندی دارند.
سکههای بانکی در بسته بندیهای بسیار شیک، منظم و پلمپ شده به شما ارائه میشوند. روی بسته بندی آنها نیز انواع مشخصات سکه مثل عیار، وزن و… درج میشود، حتی ممکن است نام سازندگان سکه نیز روی بسته بندی نوشته شده باشد. اما سکههای غیر بانکی در اکثر اوقات بدون بسته بندی فروخته میشوند، حتی اگر بسته بندی نیز داشته باشند، به احتمال زیاد اطلاعات زیادی روی آنها درج نمیشود.
۴_ طراحی ظاهری آنها متفاوت است.
دیگر تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی، طراحی ظاهری آنهاست. اگر به سطح یک سکه بانکی نگاه کنید، قطعهای را با یک طراحی بی نقص و منظم میبینید. یعنی سطح سکه کاملا صاف و یکدست است و هیچ گونه نامرتبی یا ناترازی روی سکه دیده نمیشود. اما این مسئله ممکن است در خصوص سکههای غیر بانکی صدق نکند، چون این سکهها استاندارد خاصی برای ساخت ندارند و این احتمال وجود دارد که سطح آنها ناصاف باشد یا اینکه طراحی منظم و بی نقصی نداشته باشد.
۵_ وزن متفاوتی دارند.
وزن سکههای غیر بانکی و بانکی با هم تفاوت چشمگیری دارد. به عنوان مثال وزن سکههای بانکی کاملا مشخص شده است و معمولا بالاتر از سکههای غیر بانکی خواهد بود. پس سکههای غیر بانکی اصولا کوچکتر و سبکتر هستند، اما استثناعاتی نیز وجود دارد و گاها ممکن است سکههای غیر بانکی که به صورت سفارشی ساخته میشوند، وزن بالاتری داشته باشند.
۶_ نقدشوندگی سکههای بانکی بیشتر است.
سکههای بانکی به علت اعتبار فوق العادهاشان، به سرعت فروش میروند و میتوان گفت بالاترین میزان نقدشوندگی را دارند. مثلا اگر همین حالا بخواهید یک سکه بانکی را به فروش برسانید، طلافروشان در کمترتر از چند دقیقه آن را از شما خریداری خواهند کرد. اما سکههای غیر بانکی چون احتمال تقلبی بودن و فیک بودنشان وجود دارد، معمولا به راحتی فروش نمیروند، مگر اینکه خریدار به شما اطمینان کامل داشته باشد. پس فروش سکههای غیر بانکی قطعا دشوارتر خواهد بود.
۷_ تنوع سکههای غیر بانکی بیشتر است.
دیگر تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی، تنوعشان است. ما به طور کلی چند نوع سکه بانکی داریم که در بالا به معرفی آنها پرداختیم. در واقع سکههای بانکی انواع زیادی ندارند و فقط به چند نوع خاص تقسیم بندی میشوند. اما سکههای غیر بانکی چون استاندارد واحدی برای ساخت ندارند، میتوانند با تنوع بسیار بالا ساخته شوند و ممکن است شما در بازار دهها نوع سکه غیر بانکی متنوع ببینید که بزرگ و کوچک هستند و حتی شکل ظاهریاشان با یکدیگر متفاوت است.
۸_ رنگ آنها تفاوت دارد.
رنگ سکههای بانکی و غیر بانکی هم معمولا تفاوت کاملا واضح و چشمگیری با هم دارد. مثلا سکههای بانکی چون از طلای خالصتری تولید میشوند، رنگ زرد براق دارند. اما سکههای غیر بانکی چون خلوص متفاوتی دارند، ممکن است زرد کم رنگ یا زرد پر رنگ باشند و حتی رنگ آنها کدر باشد و درخشش کافی را نداشته باشند.
۹_ محل ساخت متفاوتی دارند.
گفتیم که سکههای بانکی در بانک مرکزی تولید میشوند، اما سکههای غیر بانکی در کارگاهها ساخته میشوند. پس مکان ساخت این دو مدل سکه نیز با هم متفاوت است.
۱۰_ ریسک سکههای غیر بانکی بالاتر است.
و آخرین تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی، درصد ریسک آنهاست. سکههای بانکی معمولا ریسکی ندارند و با خیال راحت میتوانید آنها را خریداری کنید. اما بالعکس، سکههای غیر بانکی چون ممکن است ناخالص، فیک و تقلبی باشند، ریسک خرید بالایی دارند و این احتمال که با خرید آنها در دام افراد کلاهبردار بیفتید وجود دارد.
چگونه سکههای بانکی و غیر بانکی را تشخیص دهیم؟
حالا اگر قصد شما خرید سکه برای سرمایه گذاری باشد، قطعا ترجیحتان سکههای بانکی خواهند بود، چون اعتبار و اصالت بالاتری دارند. پس حتما میپرسید چگونه تشخیص دهم که سکهای که قرار است خریداری کنم غیر بانکی نیست؟ خوب برای اطمینان از اینکه سکهاتان از نوع بانکی باشد، حتما به نکات زیر توجه کنید:
- سکهاتان را کنار یک سکه بانکی اصل قرار دهید و بررسی کنید که رنگشان یکی باشد.
- سکه بانکی شما باید حتما دارای بسته بندی باشد، پس اگر سکه بسته بندی نداشت باید به تقلبی یا غیر بانکی بودن آن شک کنید.
- به سطح سکه دست بزنید و از یکدست بودن آن مطمئن شوید، سکه بانکی نباید سطح ناهموار داشته باشد.
- سکه را از جای مطمئنی خریداری کنید تا مطمئن باشید که اصل است و از نوع بانکی میباشد.
- به قیمت سکه دقت کنید، قیمت کم و غیر منطقی، ممکن است نشانه تقلبی بودن سکه باشد.
- سکه را وزن کنید و وزن آن را با یک سکه اصل مقایسه کنید، وزن سکه شما نباید کمتر یا بیشتر از سکه بانکی باشد.
- حتما دقت کنید که سکه عیار و خلوص بالایی داشته باشد.
- و در آخر، اگر تشخیص سکه بانکی و غیر بانکی برایتان سخت بود، میتوانید از یک طلاساز ماهر یا یک متخصص نیز کمک بگیرید.
چرا سکه غیر بانکی نخریم؟ چند دلیل مهم!
فرقی نمیکند که قصدتان سرمایه گذاری باشد یا هدیه دادن و حتی پس انداز کردن، به هر حال ما توصیه میکنیم اول به سراغ سکههای بانکی بروید و تا حد امکان سکههای غیر بانکی نخرید. دلایل این مسئله را نیز در زیر بیان کردهایم:
- ممکن است فیک و تقلبی باشند و سرمایهاتان بر باد برود.
- هنگام فروش، طلافروشیها این نوع سکه را با قیمت کمتری از شما میخرند.
- ممکن است غیر قانونی باشند و حتی خرید و فروش آنها جرم باشد.
- عیار کمی دارند و دارای خلوص بالایی نخواهند بود.
- در سطح جهانی و بین المللی نیز اعتبار کمتری دارند.
- وزن آنها کمتر است و ممکن است ناخالصیهای زیادی داشته باشند.
- در اکثر مواقع نیز شما هیچ دسترسی به سازنده آنها ندارید، و اگر سکه تقلبی باشد نمیتوانید آن را پس بدهید.
حرف پایانی
مجله امامی ۱۰ تفاوت سکههای بانکی و غیر بانکی را مورد بررسی قرار داد، حال با دانستن این تفاوتها دیگر تشخیص سکههای بانکی و غیر بانکی کار سختی برای شما نخواهد بود و فقط کافیست هنگام خرید سکه، به این نشانهها توجه کنید.
گالری طلای امامی را در اینستاگرام دنبال کنید.